Blijf op de hoogte van Bionews

Op bezoek bij sappenspecialist Pajottenlander

“Een inspanning leveren voor meer fruitteelt in eigen land”

Vorig jaar vierde sappenspecialist Pajottenlander zijn vijfentwintigste verjaardag. Een mooie gelegenheid voor een gesprek met Peter Vandendaele van Pajottenlander over de biologische fruitteelt, de complexe bereiding van de vruchtensappen en een stand van zaken in de biosector.

Twee grote passies

Peter Vandendaele had in zijn jeugd twee passies: ecologische landbouw en hoogstamboomgaarden. Hij ging aan het prestigieuze Leuvense Lemmensinstituut klassieke piano en orgel studeren, gestimuleerd door zijn vader. Al zijn vrije tijd besteedde hij aan een biologische moestuin, fruit oogsten en verkopen. Nadat hij afstudeerde werkte Peter enkele jaren in het biologisch dynamische tuinbouwbedrijf Akelei. Bevrucht door het enthousiasme van Johan D’hulster, besliste Peter om van zijn passie zijn beroep te maken en zijn beroep ‘muziek’ werd zijn hobby. Hij vond een mooie hoogstamboomgaard in zijn geboortestreek, het Pajottenland  (een pittoreske, heuvelachtige streek ten westen van Brussel), waar de wortels van het merk Pajottenlander liggen. “Het is eigenlijk allemaal groter geworden dan ik destijds gedacht had. Ik wilde biologisch fruit telen en verwerken en gaan voor kwaliteit. Op een bepaald moment hadden we dertig hectaren boomgaard in eigen beheer, waarvan een deel voor de verse verkoop. De rest verwerkten we zelf tot sappen en andere fruitproducten. De combinatie van teelt, verwerking en vermarkting was echter moeilijk. Daarom beslisten we om een aantal taken uit te besteden en samen te werken met betrouwbare partners. Een goede beslissing”.

Consumenten en B2B

“We zijn vandaag uitgegroeid tot een bedrijf met twee activiteiten die elkaar in evenwicht houden: de verkoop van biologische vruchten- en groentesappen en fruitbereidingen in België en de verkoop van bio grondstoffen op basis van fruit in binnen- en buitenland.

Import en export

Pajottenlander beschikt over een assortiment van 20 vruchtensappen, 6 groentesappen en de vlierbloesemdrank, waar in totaal 35 verschillende soorten fruit en groenten in verwerkt zijn.  “We hebben een heel breed aanbod en kopen biologische sappen uit diverse hoeken van de wereld. Een deel komt uit België en zijn buurlanden, maar het gaat ook veel verder: Turkije en Iran voor ons granaatappelsap bijvoorbeeld, of mangopuree uit India. We hebben een sterke reputatie opgebouwd met ons aanbod en die koesteren we ook. Bij de productie van onze sappen doen we alle inspanningen om de hoogste kwaliteit te bereiken. Zelf testen we constant onze producten op smaak. Om zeker te zijn van de biologische kwaliteit, vooral bij sappen uit exotischere regio’s, laten we veel extra analyses uitvoeren.

Appelsap

Veel consumenten associëren fruitsap nog steeds met sinaasappelsap. De bioconsument leeft doorgaans bewuster en kiest vaker voor inheemse fruitsoorten zoals appelsap. Vele van onze sappen zijn op basis van appelsap of perensap, omdat we zelf ook kiezen voor een zo hoog mogelijk aandeel aan inheemse fruitsoorten. We zien momenteel trouwens een groei in de verkoop van ons perensap. De laatste tijd krijgen we meer vraag naar sappen zonder appelsap, van mensen die allergisch zijn  voor appels. Wij vermoeden dat dit te maken heeft met de talrijke gifstoffen die gebruikt worden in de gangbare of geïntegreerde appelteelt, geeft Peter Vandendaele mee.

Eysdens Klumpke_3458_121023“Een deel van ons appelsap is afkomstig van Belgische teelt, maar voor een deel van de productie zijn we aangewezen op import uit Duitsland, waar traditioneel een heel grote biologische appelteelt en verwerking is. Onze verkoop is te groot om louter met Belgische appelen te werken. Dat is jammer en daarom hebben we een project opgestart om de teelt van bio appelen in België de komende jaren te stimuleren. Het gaat om een samenwerking met de Nationale Boomgaarden Stichting in Vlaanderen, CRA (Centre de Recherche Agronomique) in Wallonië (Gembloux) en ook met Le Centre régional de ressources génétiques in Noord-Frankrijk (Villeneuve d’Ascq). We hebben diverse appelvariëteiten getest. Zo zijn we te weten gekomen welke het beste geschikt zijn om te verwerken tot sap.

Enkelvoudig of oersap

Van bij de start wilde men bij Pajottenlander de allerbeste sappen produceren. “De kwaliteit danken we aan de kwaliteit van het fruit, maar ook aan de verwerkingswijze. Bij ons gaat het om puur enkelvoudig sap of oersap en niet om concentraten. Bij concentraten wordt al het water uit het sap gehaald, zo houdt men nog slechts een zesde van het volume over. Dat is om diverse redenen handig maar het is een zeer agressieve verwerking die zijn invloed heeft op de smaak en de voedzaamheid.”

“Hoe ons sap geproduceerd wordt? Wij laten de vruchten bij voorkeur met een Bucherpers persen omdat dit de minst agressieve manier van persen is en een zéér goede smaak oplevert. Na het persen wordt het sap gestabiliseerd door pasteurisatie. Nadien gaat alles naar steriele opslagtanks. Zo kunnen we de sappen nog geruime tijd bewaren zonder kwaliteitsverlies.”

 Mengeling

“Ons appel- en perensap is afkomstig van hoogstamfruit. De periode van bloei tot rijping is bij hoogstammen langer dan bij laagstammen. Dit resulteert in een optimale verhouding tussen vruchtenzuren en vruchtensuikers. Het zijn net die zuren in de hoogstamappelen die het sap body geven en het lekkerder maken. Voor de sapmengelingen, bijvoorbeeld appel-zwarte bes of appel-kriek, gebruiken we een combinatie van hoogstam en laagstam."

“De smaak kan verschillen van jaar tot jaar. Consumenten vragen ons soms waarom ze een smaakverschil vaststellen. We leggen hen dan uit dat het om een natuurproduct gaat.”

cidb 155Biosector

“Ik ben positief over de ontwikkeling van de biosector. Maar dat betekent niet dat alles goed gaat. Dat enkelen in de sector bijvoorbeeld de ondergrens opzoeken qua kwaliteit is een verontrustende ontwikkeling.

De verantwoordelijkheid voor de kwaliteit ligt in ieder geval in handen van de producenten. En op dat vlak ben ik niet pessimistisch, ik zie veel collega’s die zich met hart en ziel inzetten om hun producten echt top te maken”, benadrukt hij.

“Voor ons betekent bio méér dan het beantwoorden aan de biologische wetgeving. Voor ons is bio een ‘holistische visie’, de liefde voor het leven (=bios). Met respect voor de natuur, vandaar onze keuze voor biologische landbouw. Met respect voor de mensen met wie we samenwerken en met wie we onderhandelen.”

“Ik maak me wel zorgen over de groei van de biolandbouw. Door de hoge grondprijzen is instappen in de biologische landbouw moeilijk geworden, vooral voor jonge enthousiaste mensen. Daar moet iets aan gedaan. Vandaar ook dat wij als producent ons steentje willen bijdragen en in eigen land en streek de biolandbouw verder willen ontwikkelen”, besluit Peter Vandendaele.