Blijf op de hoogte van Bionews

Europa wil verbod op plastic wattenstaafjes

In haar strijd tegen wegwerpplastic viseert de Europese Commissie ook wattenstaafjes, drinkbekers, flessen en sigarettenpeuken.

Europa ontsnapt niet aan het wereldwijde probleem van plastic afval. Ook in regio’s die  fatsoenlijk met hun huisvuil omgaan, liggen de stranden vol vuiligheid en zit er plastic in de maag van zeevogels. 85 procent van het vuilnis dat in zee en op het strand aangetroffen wordt, is van plastic. De helft daarvan is wegwerp­materiaal. De Europese Commissie heeft een ontwerprichtlijn klaargestoomd om het eenmalige gebruik van plastic – wegwerpmateriaal dus – aan te pakken. Die tekst is uitgelekt.
De maatregelen focussen op de vaakst aangetroffen items. Het gaat dan om sigarettenpeuken (hoofd­zakelijk kunststof), flessen,  bekers, rietjes,  ballonnen en de plastic stokjes waaraan die vaak bevestigd zijn, wattenstaafjes en maaltijdver­pakkingen.

Staafjes van karton

De wattenstaafjes of oorstokjes zouden (zoals vroeger) evengoed van karton gemaakt kunnen worden. In de VS gebeurt dat al en daar vind je ze amper op de stranden, omdat karton snel afbreekt in het milieu. Dopjes zouden aan de flessen vastgemaakt moeten worden, zodat ze niet een apart stuk afval kunnen worden. Als er valabele alternatieven zijn, gewaagt de tekst van een verbod op plastic. Is dat er niet, dan wordt meervoudig gebruik aangewezen.

Maar met die verbodsbepalingen zal het wellicht niet zo’n vaart lopen. ‘Een verbod op ballonnen, zoals het her en der in de media genoemd werd, wordt het zeker niet’, vernam De Standaard uit goede bron. Wat plastic flessen betreft, mikt Europa op een inzameling van 90 procent. Dat is heel ambitieus. Sommige lidstaten dumpen dat afval nu nog massaal op het stort. Europa legt niet op hoe dit moet gerealiseerd worden. Het houdt twee opties open: ofwel krijgen de producenten meer ver­antwoordelijkheid voor de ophaling van het ­afval, ofwel wordt er statiegeld ingevoerd.

Landen die een systeem van statiegeld op plastic flessen heffen, leggen inzamelingsscores voor van gemiddeld iets meer dan 90  procent. In België, waar flessen en flacons met de pmd-zak ingezameld worden, is dat 85 procent.
Verder stelt het ontwerp voor om de producenten mee te laten betalen voor het opruimen van marien afval. De burgers krijgen de mogelijkheid om naar de rechtbank te trekken om vervuiling aan te klagen.

De kringloop in

Zopas raakte bekend dat de Commissie een taks op niet-gerecycleerd plastic verpakkingsafval van 80 cent per kilogram wil invoeren. Dat sluit aan bij de nieuwe strategie rond plastic en de visie op circulaire (of ‘kringloop-’) economie. Kunststoffen zijn een van de taaiste materialen om in de kringloop te krijgen. Vandaar dat er vandaag maar ongeveer 30 procent van gerecycleerd wordt. 
De Europese Commissie buigt zich op 23 mei over de ontwerprichtlijn. Nadien moeten ook het Europees ­Parlement en de lidstaten er zich nog over uitspreken.

Bron: De Standaard